4. Sınıf Türkçe Adın Durumları Konu Anlatımı Ve Etkinliği

ADIN DURUM (HÂL) EKLERİ

Adlar,
tümcede beş durumda bulunurlar. Tümcedeki görevlerine göre ek alarak durumlarını
belirlerler. Buna adın durumları (ismin hâlleri) denir. Adın durumlarını
belirleyen ekler: -i, -e, -de,

-den ekleridir.

Yalın Durum: Adın durum
eki almamış hâlidir.

Örnek: Ev, okul, kalem, bardak…

             Bu ev yeni boyanmış.

           
Sanırım bardak
çatlamış

-i durumu (Belirtme): Adların -i eki almış hâlidir. Yüklemden etkilenen varlığı
belirtir.

Örnek:       Azra camı
kırdı.

Çocuk masayı
çizdi.

Uyarı: -i eki
sözcüğe göre -ı -u, -ü olur. Ünlü harfle biten sözcüklerin sonuna -i eki
eklenirken araya “y” ya da “n” harfi gelir.

-e durumu (Yönelme): Adın -e ekini almış hâlidir. Yüklemin yönünü belirtir.

Örnek:       Murat eve
geldi.

Yolcular arabaya
bindi.

Uyarı: -e eki
sözcüğe göre -a olur. Ünlü harfle biten sözcüğün sonuna -e eki eklenirken
araya “y” ya da “n” harfi gelir.

-de durumu (Bulunma): Adın -de eki almış hâlidir. Tümcede yüklemin gerçekleştirdiği
işin, hareketin yerini belirtir.

        Örnek:    Ünsal arabada
oturuyor.

Kitabımı otobüste
unuttum.

Kalem evde
kaldı.

       Uyarı:
–de eki sözcüğe göre -da, -te, -ta olur.

– den durumu (Ayrılma): Adın -den
eki almış hâlidir. Yüklemin belirttiği işin, hareketin, isimden uzaklaştığını,
ayrıldığını belirtir.

       Örnek:                 İlkem
köyden ayrıldı.

Öğretmen sınıftan
çıktı.

       Uyarı:
-den eki sözcüğe göre -dan, -ten, -tan
olur.

UYGULAYALIM